Ελληνικός Τίτλος:               ΑΡΑΒΟΙΣΡΑΗΛΙΝΟΣ ΤΣΕΛΕΜΕΝΤΕΣ

Αγγλικός Τίτλος:               ARAB ISRAELI COOKBOOK

Συγγραφέας:                     ROBIN SOANS

                                             (ΡΟΜΠΙΝ ΣΟΑΝΣ)

Έτος πρώτης παρουσίασης:2004   UK

Αρχική γλώσσα:                     ΑΓΓΛΙΚΑ

Μεταφράστρια:                     ΚΥΡΙΑΚΗ ΣΠΑΝΟΥ

Έτος μετάφρασης:                 2008

Δικαιώματα:                   THE AGENCY (London) Ltd.   Agent: Cette adresse e-mail est protégée contre les robots spammeurs. Vous devez activer le JavaScript pour la visualiser.">Nick Quinn

Δικαιώματα μετάφρασης: ΚΥΡΙΑΚΗ ΣΠΑΝΟΥ

Παραστάσεις: THE ARAB- ISRAELI COOKBOOK (Gate Theatre/Tricycle  Theatre/Met Theatre, Los Angeles) 2004/5,

ΑΓΟΡΑ ΤΗΣ ΚΥΨΕΛΗΣ (2008), ΘΕΑΤΡΟ ΧΥΤΗΡΙΟ (2009)

Έκδοση: Aurora Metro Press, London UK (2013)

Αναφορές: Theatre Record Vol XXIV (2004) Page 0777 - [Theatre: Gate]
Theatre Record Vol XXV (2005) Page 0934 - [Theatre: Tricycle]

 

Βιβλία αναφοράς: THE ARAB-ISRAELI COOKBOOK: THE RECIPES (Aurora Metro Publications) 2004. Η συγγραφή του έργου και οι συνταγές που συνέλεξε ο συγγραφέας.

Βραβεία: Βραβεύτηκε με το Best Innovative Food Book UK and the Special Jury Prize for Peace at the Gourmand World Book Awards.

Δομή : Το έργο ακολουθεί στιγμιότυπα από τη ζωή 40 χαρακτήρων και από τις δύο πλευρές της Αραβοϊσραηλινής σύγκρουσης. Όλες οι σκηνές περιστρέφονται γύρω από την ιδέα του φαγητού και της συνεύρεσης των ανθρώπων. Μέχρι που οι συγκρούσεις κάνουν το φαγητό «πικρό».

Η δραματουργία είναι ένα κολάζ σκηνών με άξονα την Αραβοϊσραηλινή σύγκρουση.

Διανομή: Άντρες:  5            Γυναίκες:  3            Υπόλοιποι:  Διπλή διανομή

Βιογραφικά στοιχεία: Ο Ρόμπιν Σόανς (1947 - ) είναι συγγραφέας και ηθοποιός. Τα έργα του ανήκουν στην κατηγορία του «αυτολεξεί θεάτρου».   Άλλα έργα του είναι: Across the Divide,         Arab-Israeli Cookbook, The    Bet Noir,         Breaking Barriers In Burnley,         Crouch Touch Pause Engage,         Deep Heat,         Life After Scandal,         Mixed Up North,         One Turbulent Ambassador,         Perseverance Drive,         Sinners and Saints,         State Affair,  A Talking To Terrorists,         Will And Testament

Ανάλυση: Ο Αραβοϊσραηλινός Τσελεμεντές είναι μια συρραφή αληθινών συνεντεύξεων που κατέγραψε ο συγγραφέας και τις οργάνωσε γύρω από την ιδέα του φαγητού. Το φαγητό είναι μια κεντρική μεταφορά για τη μία γη, το κοινό χώμα που τρέφει τους ανθρώπους.

Περίληψη: Ο Φάντι είναι Χριστιανός Ορθόδοξος και σπουδάζει. Η Νάντια ζει στη Βηθλεέμ και είναι Χριστιανή Ορθόδοξη. Η Ρένα είναι Εβραία της Αμερικής που μετανάστευσε στο Ισραήλ, ο Χοσίν είναι Μουσουλμάνος και φτιάχνει χούμους, η Χάλα είναι Ισραηλινή υπήκοος με καταγωγή Αραβική, ο Ντανιέλ και ο Αλόν είναι Εβραίοι του Τελ Αβίβ… και όλοι έχουν γίνει μάρτυρες της βίας στο Ισραήλ και την Παλαιστίνη.

Απόσπασμα από τη μετάφραση:

ΦΑΝΤΙ               Κανείς δε θα βάλει βόμβα στο Αζκαντίνυα. Ούτε καν σωματική έρευνα σου κάνουν σ΄ αυτό το μέρος. Είναι στον Αραβικό τομέα της Ιερουσαλήμ και δεν πηγαίνουν πολλοί Εβραίοι και έτσι δε μοιάζει με πιθανό στόχο. Η πελατεία του είναι διεθνής... διπλωμάτες, δημοσιογράφοι, ανταποκριτές της τηλεόρασης... Οι τρομοκράτες δεν θέλουν να στρέψουν εναντίον τους τη διεθνή κοινή γνώμη.

Έτσι πίστευα... ότι το Αζκαντίνυα είναι ασφαλές μέχρι το περασμένο Σάββατο... όπως και το Μαξίμ, στη Χάιφα... Αγανακτώ και μόνο που το σκέφτομαι... Εάν υπήρχε μια ελπίδα στο Ισραήλ, ήταν το παράδειγμα της Χάιφα, όπου ένα ποσοστό Εβραίων και Παλαιστινίων ζούσαν αρμονικά... Είχαν βρει ένα τρόπο συνύπαρξης. Το Μαξίμ συμβόλιζε ακριβώς αυτή τη συνύπαρξη... Οι ιδιοκτήτες του ήταν Εβραίοι και Άραβες μαζί. Δεν μπορείτε να φανταστείτε τι θάρρος και ελπίδα παίρναμε από το παράδειγμα αυτό... Συμβόλιζε την πρόοδο. Δεν είναι κανένα   κυριλέ μαγαζί... Πήγαινα κανά Σάββατο για ποτό... Αλλά ο συμβολισμός του για μένα και τους φίλους μου ήταν τεράστιος... Έδειχνε ένα τρόπο να πάμε ενάντια στη ροή των πραγμάτων...

Το περασμένο Σάββατο το μεσημέρι είχα ξεκινήσει για το Μαξίμ, όταν μου τηλεφώνησε ένα φίλος μου... Κάποιος ζωσμένος με εκρηκτικά πυροβόλησε τον σεκιούριτυ, προχώρησε μέσα και τοποθέτησε τα εκρηκτικά εκεί, δίπλα σε ένα παιδικό καροτσάκι. Μια παλιά συμμαθήτρια της μητέρας μου σκοτώθηκε. Το ποδαράκι ενός παιδιού βρέθηκε 200 μέτρα μακριά, στην παραλία. Ο αυτουργός της επίθεση αυτοκτονίας ήταν μια νεαρή κοπέλα, 29 χρονών, δικηγόρος. Τους προηγούμενους τρεις μήνες, ο Ισραηλινός στρατός σε μια επιδρομή, είχε σκοτώσει τον αδελφό της, τον ξάδερφο της και τον αρραβωνιαστικό της. Ξέρω πως στη Δύση πιστεύουν πως θάπρεπε να σηκώσει το πένθος της και να συνεχίσει να ζει. Οι Δυτικοί δεν μπορούν να καταλάβουν αυτό που συμβαίνει. Δεν ξέρω γιατί είμαι φτιαγμένος έτσι... Είναι ευχή και κατάρα αλλά μπορώ να νιώσω και τις δυο πλευρές... κάτι σπάνιο ακόμα και για τους υποτιθέμενους φιλελεύθερους εδώ. Στον Αραβικό πολιτισμό μια γυναίκα έχει πολύ βαθιούς δεσμούς με τους άντρες της οικογένειάς της... Απ΄ αυτούς αντλεί ενέργεια, δύναμη, ακόμα και νόημα για την ύπαρξή της... Η αφοσίωση της είναι απόλυτη... Όταν σπάει απότομα αυτός ο δεσμός   η κατάστασή της είναι τραγική... όταν χάνει δύο τρεις δικούς της... Δεν της έχει απομείνει τίποτα... Έχει γαμηθεί η ζωή της. Δεν νιώθει πια άνθρωπος... Έχει έναν τρομερό θυμό... Θέλει να εκδικηθεί το αίμα που χύθηκε και να πεθάνει. Αυτή είναι η δική της τραγωδία. Με τόση λύπη στην καρδιά της, τόση απόγνωση δεν είχε άλλη λύση. Η δική μας τραγωδία είναι που έκανε στόχο της επίθεσης, το μοναδικό φάρο ελπίδας που υπήρχε. Όμως δεν σκότωσε την αισιοδοξία μου. Και ο τρίτος Παγκόσμιος πόλεμος να γίνει στο Ισραήλ... Εγώ δε θα χάσω την ελπίδα.

…………………………………………………………………………..

ΡΕΝΑ                Στο πανεπιστήμιο ήμουν ένθερμη φιλελεύθερη. Δεν είμαι πια ένθερμη. Δεν είμαι φιλελεύθερη. Πώς νάσαι πολιτικά ορθός όταν θέλουν να σε τινάξουν στον αέρα. Γαμώτο... Χέστα. Στην Αμερική παρανόησαν μετά τους Δίδυμους Πύργους. Εμείς το ζούμε αυτό κάθε μέρα. Οι Αμερικάνοι δεν ζουν εδώ. Φοβούνται νάρθουν. Να πάνε διακοπές σε μια εμπόλεμη ζώνη; Αστειεύεσαι; Αλλά έχουν το θράσος να μας υποδεικνύουν να είμαστε φιλελεύθεροι και ανεκτικοί. Ας έρθουν να ζήσουν λίγο εδώ και μετά βλέπουμε αν θα είναι τόσο υπεράνω. Μπορεί να μην φαίνεται αλλά ο κίνδυνος είναι εδώ, δίπλα. Τον σκέφτεσαι συνέχεια... Σε ακουμπάει κάθε στιγμή... όπου και να πας... Για ψώνια, για φαγητό, για καφέ... Αναρωτιέσαι αν θάσαι ο επόμενος; Ήρθε η ώρα μου να με τινάξουν στον αέρα;

ΦΑΝΤΙ               Όταν μπαίνω στο λεωφορείο κρατάω πάντα αυτήν την τσάντα μπροστά στο πρόσωπο μου... Γιατί αν είναι να πεθάνω θέλω στο φέρετρο να είναι το κεφάλι μου και όχι ένα κομμάτι πλαστικό. Είναι μεγάλη τσάντα για να φυλάει το πρόσωπο μου και να χωράει τα βιβλία της Χημείας. Παρόλο που είμαι ανοιχτόχρωμος και δεν ντύνομαι σαν Άραβας και προστατεύομαι με την τσάντα ... Πάλι με κοιτούν περίεργα... Είναι ύποπτο να κρατάς μεγάλη τσάντα μέσα στο λεωφορείο, ειδικά αυτήν εδώ που είναι γεμάτη βιβλία.

ΓΙΑΚΟΒ             Δεν παριστάνω τον ήρωα... Αλλά πρέπει να συνεχίζεις την καθημερινή σου ζωή... Αλλιώς όλα καταρρέουν. Δεν μπορείς να αγνοήσεις τα προβλήματα. Αλλά δεν μπορείς και να αλλάξεις το δρομολόγιο της ζωής σου. Οι άνθρωποι που σηκώνονται το πρωί και πάνε στη δουλειά τους, είναι οι άνθρωποι που κρατάν την κοινωνία όρθια.

…………………………………………………………………………….

ΝΑΝΤΙΑ            Έχει ο Θεός. Εγώ αυτό που μπορώ να κάνω είναι να ζω ειρηνικά και υπεύθυνα... Να φροντίζω την οικογένεια και τα παιδιά μου. Προσέχω τις ροδιές μου, τις μηλιές, τις αχλαδιές, τις συκιές, τις λεμονιές και τα μυρωδικά μου κάθε μέρα... Τα ποτίζω... Τα κλαδεύω... Μαζί ακολουθούμε τις εποχές του χρόνου... Και προσεύχομαι στο εικονοστάσι μου... Δίπλα στις φωτογραφίες των παιδιών μου και τις εικόνες της Παναγίας και του Χριστού. Το καθαρίζω... Ανάβω το καντηλάκι και δεν τ΄αφήνω να σβήσει μέρα- νύχτα. Προσεύχομαι για όλους... Για την ειρήνη.

 

 

ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ ΤΗΣ ΑΘΗΝΑΣ

«Ας φάμε χωρίς να αλληλοσκοτωθούμε»

  • Εν αντιθέσει με το «Σφαγείο», ο «Αραβο-Ισραηλινός τσελεμεντές» του Ρόμπιν Σόανς (Δευτερότριτα) στο θέατρο «Χυτήριο» θα μπορούσε να χαρακτηριστεί «θεατροποιημένο ντοκιμαντέρ». Δεν έχει πλοκή. Ο συγγραφέας αποτύπωσε στο χαρτί μαρτυρίες- προσωπικές ιστορίες Εβραίων και Παλαιστινίων από την καθημερινότητά τους εκεί, με αφετηρία και τερματισμό το φαγητό. «Δείχνει με άλλα λόγια πώς μπορούμε να καθήσουμε γύρω από ένα τραπέζι όχι μόνον για να επιλύσουμε διαφορές, αλλά και πώς θα φάμε όλοι μαζί χωρίς μετά να αλληλοσκοτωθούμε», εξηγεί η Κυριακή Σπανού, που έκανε τη μετάφραση και τη σκηνοθεσία. «Το έργο είναι ισότιμα μοιρασμένο. Και γίνεται σαφές με συμβολικό τρόπο, διότι τη μια στιγμή βλέπεις έναν ηθοποιό να υποδύεται Ισραηλινό και στην επόμενη σκηνή να κάνει Παλαιστίνιο». «Εβραίοι που είδαν την παράσταση το βρήκαν φιλοπαλαιστινιακό. Αντιστοίχως σε Παλαιστίνιους θεατές φάνηκε φιλοϊσραηλινό», εξηγεί η Κυριακή Σπανού. «Γέρνει λίγο προς τη μεριά των Παλαιστινίων», θεωρεί η Ηλέκτρα Γεννατά με ρόλο και στον «Αραβο-Ισραηλινό τσελεμεντέ» και στα «Επτά Εβραιόπουλα». «Οι Παλαιστίνιοι είναι τα θύματα, χωρίς όμως αυτό να σημαίνει πως έτσι κι αλλιώς δεν υποφέρουν και οι δύο λαοί».

·         Του Χρήστου Ν.Ε. Ιερείδη, ΤΑ ΝΕΑ: Τετάρτη 29 Απριλίου 2009